Khai thác lịch sử loại amply nghe nhạc đèn thời xưa

Cách đây khoảng hơn 90 năm ( trong khoảng năm 1904), loại đèn kết cấu gồm hai cực chân không (diode) đầu tiên đã được nhà bác học Anh John Ambrose Fleming giới thiệu. Phát minh này đã khai sinh ra ampli đèn mà độ chất của nó vẫn còn ca tụng cho đến tận bây giờ.
Phát hiện của Fleming được coi như khởi đầu ở thời kỳ điện tử học. Mặc dù vậy, thời điểm đó phát minh này vẫn chưa đem lại lợi ích nào trong đời sống & phải đợi đến 2 năm sau đó (1906) khi mà Lee de Forest phát minh ra đèn 3 cực (triode) – bóng chân không cho phép nhận & khuyếch đại các tín hiệu điện tử. Kể từ đấy, thời kỳ hoàng kim của ampli đèn và các thiết bị dùng đèn điện tử khác khởi đầu.
Cần chờ tới những năm 20 của thế kỷ trước, những chiếc âm ly đèn đầu tiên chuẩn bị được bán trên thị trường. Chúng mặc dù cấu tạo quá đơn giản song đảm nhiệm tính năng khuyếch đại tín hiệu khá thành công. Hầu hết các sơ đồ thiết kế chỉ dùng một dòng đèn duy nhất được sản xuất thời bấy giờ, đó là đèn 3 cực đốt trực tiếp (direct heating triode) và chỉ hoạt động duy nhất tại lớp A. Khi ấy, người sử dụng phải dùng âm ly đèn 1 cách rất cẩn thận vì đèn còn hiếm & giá đèn rất cao. Các ampli cổ phần đa dùng biến áp nối tầng (interstage transfomer) để hiệu quả hoạt động ở đèn đạt được mức cao nhất. Thời đấy tầng công suất không phải thời điểm nào cũng đòi hỏi phải có biến áp bởi vì một ít loa cổ đạt trở kháng khá cao (hơn 2.000 ohm, trong lúc thời nay, đa số đều từ 4-8 ohm) & một số loa thời cổ có thể đấu trực tiếp với anode của đèn qua 1 tụ đầu to khổng lồ.
Những bóng đèn thời đầu đạt độ khuyếch đại và công suất cực hạn chế. Tuy nhiên, sự phát triển của công nghệ chế tạo đèn đã nhanh chóng biến ampli trio trở thành nhiều thiết bị thân thiện & dần dần càng mạnh hơn, dễ dùng hơn. Tính chất phức tạp ở những mạch điện cũng dần dần tăng dần. Việc sáng tạo ra kỹ thuật hồi tiếp âm (negative feedback) của Harold Black ở năm 1927 đã trở thành nên những mạch điện tinh vi với khả năng biến đổi độ méo ở âm ly xuống đáng kể. 1 phát minh khác có ảnh hưởng quan trọng tới thiết kế âm ly đèn là mạch đẩy kéo (push – pull) trong tầng công suất, tức là mô hình có 2 đèn công suất thay nhau mở và tắt giúp tăng cường hiệu suất ở tầng ra, cho phép sáng chế âm ly công suất lớn hơn một cách dễ dàng. Điều ngạc nhiên là mạch đẩy kéo ra đời vào năm 1916 nhưng mãi gần hai thập kỷ sau nó mới thực sự đi vào trong cuộc sống.
Xem thêm: http://thuocladientutot.com/
Đầu các năm 30, khi những ampli điện tử, máy hát, tuner đèn… dần dần càng được cải tiến và đẩy cao độ chân thực thì thú sử dụng âm ly đèn bắt đầu nở rộ. Một số thùng loa chất lượng lớn đầu tiên ra đời, lúc đấy dùng những loa của nhiều thương hiệu đình đám như: Altec Lansing, Jensen, Lowther… Hệ thống âm thanh thời đó đều cực đắt nếu so sánh với những tiêu chuẩn ngày bây giờ nên các mặt hành tốt chỉ thuộc về các người có tiền & thực sự ham âm thanh. Bán chạy nhất khi ấy là các bộ âm ly và loa cùng với các cuốn sách trình bày chi tiết tới những thiết kế này. Chúng đã góp phần hình thành nhiều đêm trình diễn thú vị tại gia cho người yêu nhạc trước khi truyền hình đến với mọi nhà.
Nhiều năm 30-50 là thời gian diễn ra hai cuộc chiến tranh thế giới nên các bước tiến của kỹ thuật âm thanh gia đình đã bị cản trở. Song phần lớn những hãng sản xuất đồ âm thanh nổi tiếng đều đánh dấu sự ra đời của mình trong chính thời kỳ này. Tiêu biểu là hãng Leak, Quad (Anh) và Dynaco, Mcintosh (Mỹ). Giữa thập kỷ 30, Leak đã chế tạo loại ampli với mục tiêu theo đuổi là có độ méo cực nhỏ (khoảng 0,1% theo quan niệm thời đó). Ngay sau cuộc chiến tranh Thế giới thứ nhất, những ampli như vậy ra đời, nhờ sử dụng công nghệ phát triển cho các ứng dụng quân sự trong thời chiến. Thực ra, độ méo tiếng của ampli chỉ có thể đạt khoảng 0,1% ở phần trung âm với công suất trung bình và một bộ đèn thật tốt. Nhưng cuộc chạy đua để đạt được con số gần không vẫn chẳng hề chấm dứt, Và ampli của Leak vẫn luôn tiêu biểu cho sự trình diễn trung thực, cho đến nay, nó vẫn được nhiều người ưa chuộng.

Đăng nhận xét